Pan Arek znów zaskoczył. Cały kosz grzybów
Arkadiusz Mączka to dobrze znana postać wśród miłośników grzybobrania w województwie łódzkim. Jego zdjęcia pełnych koszy regularnie pojawiają się w internecie. Bywało już, że wracał z lasu z kurkami liczonymi w litrach, koźlarzami czy innymi leśnymi rarytasami.
Co ciekawe, nawet grudzień nie jest dla niego przeszkodą. W ubiegłym roku jeszcze 12 grudnia chwalił się pokaźnym koszem grzybów. W jego zbiorach pojawiały się również podgrzybki, a na początku grudnia udało mu się znaleźć nawet prawdziwka.
W tym roku pan Arkadiusz również nie odkłada jeszcze kozika do szuflady. Tym razem grzybiarz wybrał się w okolice Uniejowa. Jego łupem padły gąski niekształtne, nazywane również gąskami siwymi, siwkami czy siwakami.
- Piątek trzynastego bywa również szczęśliwy. Te grzyby, czyli gąski niekształtne, bardzo dobrze radzą sobie z pierwszymi przymrozkami. Udało się ich uzbierać cały, duży kosz
- donisi pan Arkadiusz. Swoim znaleziskiem pochwalił się na grupie „Grzyby, Grzybiarze, Identyfikacja - województwo łódzkie”.
Zdradził też swoją miejscówkę. Gąsek szukał w okolicach Uniejowa, a konkretnie w młodnikach sosnowych.
Fot. Arkadiusz Mączka. Takich zbiorów można pozazdrościć
Gąska siwa rośnie nawet w grudniu. Gdzie jej szukać?
Gąska niekształtna (Tricholoma portentosum) to jadalny grzyb, który w Polsce jest pospolity, a miejscami występuje nawet masowo. Jak podają Lasy Państwowe, preferuje ubogie bory porastające piaszczyste gleby. Najczęściej można ją znaleźć pod sosnami, z którymi tworzy mikoryzę. Jej owocniki wyrastają zwykle gromadnie, dlatego jeśli trafimy na odpowiednie miejsce, możemy wrócić z naprawdę pokaźnym zbiorem.
Gąska niekształtna ma dość okazały kapelusz, który może osiągać nawet 12 cm średnicy. Jego powierzchnia jest szara lub stalowoszara, czasem z fioletowawym, zielonkawym albo żółtawym połyskiem. Charakterystyczne są czarne włókienka, które promieniście rozchodzą się od środka kapelusza. Podczas wilgotnej pogody skórka robi się lepka, natomiast w suchych warunkach jest błyszcząca i sztywna.
Spód kapelusza pokrywają cienkie, początkowo białe blaszki, które z wiekiem mogą przybierać szarawy lub lekko żółtawy odcień. Trzon jest biały, gładki i błyszczący, czasem z żółtawymi lub szarawymi akcentami. Miąższ pozostaje biały także po przekrojeniu, a jego zapach jest delikatny, przyjemny, orzechowo-grzybowy.
Uwaga na pomyłki! Podobne grzyby mogą być niejadalne
Gąska niekształtna jest ceniona przez grzybiarzy, ale jej rozpoznawanie wymaga doświadczenia. Można ją pomylić z innymi, podobnie ubarwionymi przedstawicielami tego rodzaju.
Jednym z gatunków, na które trzeba uważać, jest trująca gąska pieprzna. Podobna z wyglądu bywa także gąska czarnołuskowa, której kapelusz pokrywają drobne, czarne łuski. Z kolei gąska ziemistoblaszkowa jest jadalna, ale uchodzi za znacznie mniej smaczną.
Warto też pamiętać, że niektóre pomyłki mogą być wyjątkowo niebezpieczne. Niedoświadczeni grzybiarze mogą błędnie rozpoznać gąskę i pomylić ją z muchomorem zielonawym. Różnice są jednak istotne: u gąsek nie występuje ani pierścień na trzonie, ani pochwa u jego podstawy.
Nie należy jednak traktować pojedynczych cech jako gwarancji bezpieczeństwa. Jeśli nie mamy pewności, jaki gatunek znaleźliśmy, najlepiej zostawić go w lesie lub skonsultować z grzyboznawcą.
Jak przyrządzić gąskę niekształtną?
Miłośnicy grzybów cenią gąskę niekształtną za smak, który nie ustępuje bardziej znanej gąsce zielonce. Można ją smażyć, dusić, marynować, a także przygotowywać z niej zupy i sosy.
Przed przyrządzeniem grzyby trzeba dokładnie oczyścić z piasku, opłukać i obrać ze skórki kapelusza. Warto wybierać tylko zdrowe, nieuszkodzone okazy, ponieważ gąski dość często bywają zasiedlane przez larwy owadów.
Fot. Arkadiusz Mączka. Gąski niekształtne potrafią sprytnie ukrywać się wśród mchu i sosnowego igliwia
Komentarze (0)